Biznesi real u rrit vetëm 1.1% në 2025, më i ulëti që nga 2012

TIRANË — Ekonomia shqiptare u rrit me 3.9% në vitin 2025, sipas të dhënave paraprake të INSTAT, por mbrapa kësaj shifre fshihet një përkeqësim strukturor: aktivitetet e lidhura drejtpërdrejt me biznesin real u zgjeruan me vetëm 1.08%, niveli më i ulët që nga viti 2012 (përjashtuar 2020-in e pandemisë).

Rreth 72% të kontributit në rritjen e PBB-së e kanë sjellë dy aktivitete që nuk lidhen me prodhimin real: "Administrata publike" me 1.71 pikë përqindje dhe "Taksa neto" me 1.11 pikë përqindje. Sektori i ekonomisë reale — nga industria nxjerrëse te bujqësia e ndërtimi — ndikoi vetëm në 28% të rritjes.

Ky është viti i dytë radhazi që stafetën e rritjes e merr "shteti". Në 2024-n, administrata publike dhe taksat neto kontribuan në 51% të rritjes, për herë të parë në historinë e tranzicionit. Në 2025-n tendenca u thellua. Mesatarisht, kontributi i këtyre dy aktiviteteve luhatet në 15-30%, përveç rasteve të veçanta si zgjedhjet ose pandemia.

Ky zhvillim vjen ndërsa tregu i punës tregon shenja tërheqjeje: numri i të punësuarve ra lehtë në 1.17 milionë persona, megjithëse papunësia zbret në 8.4% dhe paga mesatare shkon në 84 mijë lekë. Pse rritja e pagës në 84 mijë lekë fsheh një treg pune të pabarazuar?

Perceptimi i biznesit për korrupsionin, sipas Indeksit të AmCham, ka arritur nivelin më të lartë historik që nga 2012. Një ekonomi ku rritja vjen nga administrata dhe taksat, jo nga prodhimi dhe investimet, rrezikon të mbetet e brishtë ndaj goditjeve të jashtme.

Shteti si motor rritjeje është ilaç i shkurtër që krijon varësi — kur qeveritë ndryshojnë, shifrat nuk gënjyen.

Burim: Euronews Albania
— Redaksia ZHURMA