Batalioni Gardist "Shkëlzen Haradinaj": emrat e 16 luftëtarëve të rënë në Dukagjin

PRISHTINË — Me një postim në Facebook, ish-kryeministri dhe kryetari i Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, Ramush Haradinaj, e nderuan atëherë sot Batalionin Gardist "Shkëlzen Haradinaj", duke përkujtuar sakrificën e pjesëtarëve të tij gjatë luftës në rajonin e Dukagjinit. "Me dhembje e krenari, sot dhe përgjithmonë kujtojmë dhe nderojmë sakrificën tyre, flijimin dhe vetëmohimin", shkroi Haradinaj, duke listuar me emër 16 luftëtarë që ranë në betejë.

Pse ka rëndësi

• Batalioni u quajtua sipas Shkëlzen Haradinajt, vëllai i Ramush Haradinajt, vrarë më 1995 nga forcat serbe
• Lista e 16 emrave të botuar nga Haradinaj është një nga shpalljet e rralla publike me emra të plotë të rënëve të këtij uniteti
• Komemorimi vjen në kohë kur historia e UÇK-së ende mësohet dhe dokumentohet nga vetë aktorët

Sipas botasot.info dhe lajmi.net, të dyja të cilët e raportuan postimin, Haradinaj theksoi rolin e batalionit në frontet e luftës dhe gatishmërinë e tij për të ndihmuar bashkëluftëtarët e plagosur. Emrat e 16 luftëtarëve të shkruar nga Haradinaj janë: Arton Mehmetaj, Fehmi Demiqi, Hajrush Demaj, Hysen Mehmeti, Islam Krasniqi, Liman Morina, Metë Krasniqi, Nuredin Gërvalla, Nazmi Gradina, Nimon Musaj, Naim Berisha, Përparim Ferizi, Sali Ferizi, Valiant Ferizi, Përparim Shala dhe Xhavit Islami.

Batalioni Gardist "Shkëlzen Haradinaj" ishte një nga unitetet e UÇK-së që u formua me emrin e Shkëlzen Haradinajt, vëllait të madh të Ramush Haradinajt, i cili u vra më 1995 në një betejë me forcat serbe në rajonin e Dukagjinit. Shkëlzen Haradinaj ishte një nga komandantët e parë të UÇK-së dhe ikona e hershme e rezistencës ushtarake shqiptare. Emërtimi i battalionit pas tij reflekton praktikën e UÇK-së të nderonim heronjët e rënë duke u dhënë emra të tyre uniteteve operative.

Rajoni i Dukagjinit, ku operoi ky batalion, ishte një nga frontet më të rënda dhe më të akta gjatë luftës së 1998–1999. Këtu u zhvilluan betejë të madha si ato të Gllogjanit, Junikut dhe kulleve të familjeve shqiptare që shërbuan si pozicione mbrojtëse. Botimi i listës me emra nga Haradinaj — një nga figurat më të njohura të luftës dhe politikës pasluftarake — shërben si dokumentim i deritanë për historikët dhe familjet e rënëve, të cilat shpesh kanë munguar zyrtarizim të plote të veteve të të dashurve të tyre.

Nuk është e qartë nëse lista e 16 emrave përfaqëson tërë numrin e rënëve të battalionit ose vetëm një pjesë të tyre. Asnjë nga burimet e konsultuara nuk jep detaje shtesë për datën e zevakë e vdekjes së secilit luftëtar, as për rrethanat specifike të betejave në të cilat ranë. Kjo thekson vështirësinë e ndërtimit të një histori të plotë të uniteteve të UÇK-së, ku arkivat zyrtare ende janë të ndara dhe dokumentimi shpesh mbetet në nivel individ ose familiar.

Komemorimi i Haradinaj vjen në një kontekst më të gjerë ku historia e UÇK-së dhe luftës së Kosovës ende procesohet publike. Ndërsa institucione si Instituti i Historisë dhe Muzeu i Kosovës punojnë në dokumentim, shumë nga dëshmitë dhe listat e emrave vijnë nga iniciativa private të ish- luftëtarëve dhe lidereve politike që ishin pjesë e luftës. Ky fenomen rrjedh nga mungesa e një regjistri të përbashkët, zyrtar dhe të aksessueshëm të të gjithë rënëve të UÇK-së, çfarë e bën çdo listë të tillë — si ajo e postuar nga Haradinaj — një burim vlerësor por fragmentar.

Burimet:

• botasot.info — Haradinaj përkujton luftëtarët e Batalionit Gardist "Shkëlzen Haradinaj"
• lajmi.net — Haradinaj përkujton batalionin "Shkëlzen Haradinaj": Heroizmi dhe sakrifica e tyre mbeten të shkallitur në histori
• BalkanWeb — Barazia para ligjit: deputetja e gardiani (jo i lidhur me subjektin)
• Telegrafi — Azë Brahimaj, shqiponja që strehoi bijtë e lirisë (jo i lidhur me subjektin)
• Telegrafi — Trajneri që zgjidhte lojtarët sipas horoskopit? (jo i lidhur me subjektin)

— Redaksia ZHURMA