Rubrika
Kongresi i Manastirit
Ndiq këtë temë: RSS Buletini i mëngjesit
Rilindja Kombëtare: si një popull i ndarë u rikujtua si komb
Nga abetarja e Veqilharxhit te flamuri i Vlorës, historia se si shqiptarët — të ndarë nga feja, gjeografia dhe vetë alfabeti — zgjodhën gjuhën si atdhe dhe u bënë komb.
Luigj Gurakuqi: arsimtari dhe atdhetari i Veriut
Poet, mësues dhe ministër nga Shkodra, Luigj Gurakuqi hodhi themelet e shkollës kombëtare shqipe dhe i nënshkroi pavarësisë vargun e parë — derisa një plumb në Bari ia mbylli historinë në moshën 46-vjeçare.
Sami Frashëri: enciklopedisti që projektoi shtetin para se të lindte
Hartoi fjalorë e enciklopedi për perandorinë në Stamboll dhe, anonim, vizatoi planin e shtetit shqiptar trembëdhjetë vjet para se ai të lindte: kjo është dora e dyfishtë e Sami Frashërit.
Kongresi i Manastirit (1908): si një alfabet bashkoi atë që perandoritë e ndanin
Në nëntor 1908, pesëdhjetë delegatë nga njëzet e tre qytete u mblodhën në Manastir e vendosën se shqipja do të shkruhej me shkronja latine — vendimi që i dha kombit një trup të vetëm përpara se të kishte një shtet.
Mit'hat Frashëri: trashëgimtari i ideve frashëriane në shekullin e ri
Djali i Abdylit, nipi i Naimit dhe Samiut, Mit'hat Frashëri e bartu trashëgiminë frashëriane nga libri te shteti — për ta përfunduar në mërgim e mosmarrëveshje.
Çështja e alfabetit: gjysmë shekulli luftë për shkronjat shqipe
Nga shkronjat e shpikura të Veqilharxhit te kompromisi i Manastirit, populli shqiptar luftoi gjysmë shekulli jo për fjalët, por për format me të cilat do t'i shkruante ato.
Naum Veqilharxhi: pionieri që shkroi abetaren e parë shqipe
Para Frashërllinjve, para Lidhjes, një avokat shqiptar në Danub shpiku një alfabet që s'i përkiste asnjë feje — dhe me të nisi Rilindjen.
Alfabeti i shqipes: nga shumë shkronja te një
Pesë shekuj me shumë alfabete — latin, grek, arab e shpikje vendore — derisa Kongresi i Manastirit në 1908 i dha shqipes një shkrim të vetëm, krejt latin.
Ndalimi i shkollës dhe gjuhës shqipe
Për shekuj me radhë Perandoria Osmane dhe Patrikana greke ia mohuan shqiptarit shkollën në gjuhën e vet — derisa Korça e 1887-ës e theu heshtjen me mësonjëtoren e parë.